Interactief fosfaatbeheer

Focus op fosfaat

Het proefproject Interactief Fosfaatbeheer maakt onderdeel uit van het Europese programma Interreg IVa, een programma voor Interactief waterbeheer in de grensregio Vlaanderen-Nederland. Het doel van het proefproject is het terugdringen van negatieve invloeden van landbouwgronden op de waterkwaliteit. Dat gebeurt met bovenwettelijke, landbouwkundige methoden die inpasbaar zijn in de agrarische bedrijfsvoering. Daarbij ligt de focus op fosfaat. Deze belangrijke stof, een verbinding tussen fosfor en zuurstof, komt veel voor in de bodem en in oppervlaktewater. Soms teveel.

ZLTO zoekt boer

Het proefproject is een samenwerking tussen ZLTO Projecten, Provincie Noord-Brabant, Waterschap Brabantse Delta en Waterschap De Dommel. Ook zijn er deskundige kennis- en adviesinstituten bij betrokken zoals CLM, DLV, Louis Bolk Instituut en Royal Haskoning. Uiteraard waren er ook agrariërs nodig bij het onderzoek. ZLTO zocht en vond ze, met gemak zelfs. Het beoogde zestal is uiteindelijk een groep van zeven enthousiaste agrariërs geworden, allen met landbouwgronden in fosfaatrijke gebieden. De pilot is gestart in december 2009 maar de officiële startbijeenkomst voor de deelnemers vond plaats op 10 februari 2010.

Veelbelovende resultaten

Ondanks dat de proef doorloopt tot augustus 2011, bleek al in 2010 dat er een goede winst te behalen viel op het fosfaatgehalte. In vroegere tijden is er teveel fosfaat opgebracht in de bodem waardoor het fosfaatgehalte van de bodem te hoog is en fosfaat uitspoelt naar grond- en/of oppervlaktewater. Het fosfaatgehalte is op verschillende manieren te verlagen. Door simpelweg minder fosfaat aan te voeren of door fosfaat af te voeren via het gewas. Planten nemen het fosfaat namelijk op uit de bodem. In de uitvoerende fase zien we nu dat een enthousiaste groep agrariërs verschillende methodes aan het uitproberen is. Het verminderen van de hoeveelheid fosfaat in voer lijkt een bijzonder effectieve methode te zijn. Minder fosfaatrijk koeienvoer levert namelijk minder fosfaatrijke mest op. Ook kan door mestbewerking het fosfaatgehalte van mest worden verlaagd. Koeien hebben, net als alle andere dieren maar ook mensen, fosfaat nodig om goed te kunnen groeien. De uitdaging wordt dan ook een goede balans te vinden tussen een betere natuur enerzijds en voldoende fosfaat voor koeien anderzijds. De eerste voorzichtige resultaten zijn een stap in de goede richting: een interactief en daardoor gezond fosfaatbeheer.